Visie

De Groene Stad
De ontwikkelingen van beton en asfalt naar een meer leefbare Groene Stad worden door tuinontwerper Nico Wissing op de voet gevolgd. Hij ziet een positieve beweging ontstaan in de wereld van architecten, planologen en projectontwikkelaars. ‘Zij pikken de signalen op dat we met de natuur anders om moeten springen, je kunt de grond niet klakkeloos blijven verharden. In stedelijke woonwijken worden nu willekeurig bomen geplant. Zonder samenhang, er zit geen idee achter. Bomen moeten worden geplaatst op plekken waar ze onbelemmerd kunnen groeien, zonder dat de wortels worden platgewalst bij de aanleg van wegen of riolering.

‘De groene long’ moet terugkeren in de steden’, vindt Nico Wissing. ‘Geen gefrunnik op de vierkante meter. Parkeer de auto in ondergrondse garages. Leg brede parken en groenstroken aan, maak parkeer- en rijstroken ondergeschikt aan het groen en probeer de landelijke omgeving te betrekken bij een nieuwbouwproject.’

Nico denkt dat mensen in de toekomst bereid zijn te betalen voor de natuur voor of naast hun deur. ‘Het is wetenschappelijk bewezen dat mensen minder snel ziek of gestresst worden en gelukkiger zijn wanneer ze in een groene omgeving wonen. Mensen zijn vaak doodongelukkig in die blokkendozen. Woninghuurders hebben er meestal niet voor gekozen om niet in een groene omgeving te wonen. De natuur moet een integrale rol spelen bij het ontwikkelen van bouwplannen. Groen bij de huizen moet net zo vanzelfsprekend worden als wegen of winkels in de omgeving. De huizen zullen er misschien iets duurder door worden, maar ze brengen ook meer op.’

Friedensreich Hundertwasser
Hundertwasser propageerde in de jaren zestig en zeventig al het ‘vergroenen’ van de steden. Hij nam met zijn ideeën een voorschot op een tijd die hij zelf niet meer zal meemaken, hij overleed in 2000. Nico Wissing: ‘Hundertwasser pleitte voor organische vormen van daken, ramen en balkons. Zijn ideaal, het principe raamrechte boomplicht, zal niet helemaal gehaald worden, maar Hundertwasser zal in de stad van de toekomst veel meer merkbaar zijn. De balkons zullen niet langer als vormloze bakjes aan de gevel hangen. Het zullen fraai vormgegeven balkons zijn die als terrastuin ingericht kunnen worden en die zelfs zo sterk zijn dat er bomen kunnen groeien.’

‘In de nabije toekomst’, zegt hij met overtuiging, ‘zal het groen in de stad veel meer geïntegreerd zijn dan nu het geval is. Water zal bij stad en landschap worden betrokken. We hebben de natuur hard nodig om te overleven in een wereld die steeds vuiler en steeds harder wordt. Versteende steden zijn er beroerd aan toe. Ze brengen de mens tot wanhoop. Ondanks de toenemende mogelijkheden voor de branche in de ‘groene’ steden zullen groenvoorzieners zich niet alleen op de stad moeten richten’, vindt Nico Wissing.

‘De afnemende agrarische betekenis van het platteland geeft ook daar nieuwe kansen. De keiharde grenslijnen tussen natuur en agrarische percelen zullen verdwijnen. Gebouwen, woonwijken en ook tuinen zullen ingebed worden in het landschap. Ik zie natuurlijke overgangen ontstaan van kruidachtige gewassen, die veel belevingswaarde bieden. Koren is niet alleen voedsel, het is ook een prachtig gewas om doorheen te wandelen.’

Balans
Nico Wissing pleit voor meer gebruikersgroen en minder ‘nutteloos’ groen. ‘Een gazon is mooi, maar in een stad moet je niet alleen gras willen. Het is mooier een combinatie te maken van de omgeving als onderdeel van het dagelijks leven. De grond bij bedrijfsgebouwen ligt er vaak zielloos bij. Met een paar ingrepen is er iets van te maken. Je kunt die grond verdelen in functioneel groen of speelgroen.’

‘Natuur bij een bedrijf kan meewerken aan het welbevinden van de medewerkers. Leg wat kronkelpaden aan tussen wilde bloemen door, of een waterplas. Kunnen de medewerkers in de pauzes de natuur in. Het kunnen plekjes van bezinning zijn. Even rustig zitten, zonder telefoon. Plekjes waar de mensen zich kunnen concentreren op een idee of op een ontwerp. Ik zou wel ergens een glazen kubus in het groen bij een bedrijf willen neerzetten. Een bezinnings- of zingevingskubus. Alleen werkt in Nederland het klimaat niet erg mee.’

Materiaalgebruik
Hij verwacht dat ook de opvattingen over de natuur en het buitenleven zullen veranderen, naarmate het groen meer geaccepteerd en gewaardeerd wordt. ‘Die netheidsfobie van nu mag wat mij betreft wel weg. Je mag de natuur weer ruiken en met klei aan de schoenen op een vloer lopen. In de bouw zullen we, met behoud van hedendaagse gemakken, back to the twenties gaan. Beton zul je altijd nodig hebben om te bouwen. Maar beton kan gemengd worden met vezels, kokos of gemalen blad. Daar wordt het materiaal veel natuurlijker van. Gekunsteld? Nee, je maakt net als bij de automatisering gebruik van nieuwe mogelijkheden.’